สมัยยังเด็กโกกับโกตุ่นจะทะเลาะและตีกันเป็นประจำ ทุกครั้งแดจะลงโทษโกก่อนเสมอ แดบอกโกว่าคนเป็นพี่จะต้องเสียสละให้น้อง ทำให้โกรู้จักคำว่าเสียสละ (ได้เรียนรู้ว่าคนเราจะต้องรู้จักเสียสละให้คนที่ด้อยกว่าเรา) และเราก็เข้าใจเมื่อเห็นน้องใช้หนังสือเรียนต่อจากเรา แต่สมัยนี้หลายครอบครัวมีลูกเพียงคนเดียวจึงไม่ได้เรียนรู้ในเรื่องนี้
นึกๆแล้วโกยังอดขำไม่ได้เวลาแดลงโทษลูกๆด้วยการตี แดจะใช้ด้ามไม้ขนไก่ตี ทำท่าเหมือนจะตีแรงมาก แต่พอถูกที่ก้นแล้วเบามาก แค่รู้สึกแต่ไม่เจ็บมาก แดจะบอกทุกครั้งว่าตีพวกเราเพราะอะไรเพื่อให้ทุกคนจำไว้ว่าไม่ควรทำผิดอีก บางครั้งที่โกเคยทำผิดขัดคำสั่งของแด รู้เลยว่าแดโกรธมากตีแรงจนรู้สึกเจ็บแต่โกแอบเห็นน้ำตาของแดคลอเบ้าด้วย แดตีไม่เจ็บเท่าไหร่แต่โกรู้สึกเจ็บที่ใจทำไมทำให้แดเสียใจ และตั้งใจว่าจะไม่ทำให้แดเสียใจอีก นี่แหละที่แดบอกพวกเราทุกครั้งว่าแดไม่อยากตีพวกเราแต่ที่ทำนั้นก็เพราะรักพวกเราอยากให้พวกเราทุกคนเป็นคนดี
โกคิดว่าการลงโทษโดยการตีนั้นยังมีความจำเป็น ถือเป็นการสอนให้รู้ว่าเมื่อทำผิดควรต้องถูกลงโทษ แต่ไม่ใช่ตีจนผิวหนังแตกเลือดออกซิบๆและที่สำคัญจะต้องบอกให้รู้ด้วยว่าถูกตีเพราะอะไร จะได้ไม่ผิดซ้ำอีกไม่ใช่ตีด้วยอารมณ์โกรธจะต้องให้แรงที่สุด(เหมือนที่เป็นข่าวเรื่องครูตีนักเรียนรุนแรงจนต้องเข้าโรงพยาบาล)
ตอนเย็นทุกวันโกจะมีหน้าที่ล้างจานให้สะอาดมีหมาข้างบ้านตัวสีน้ำตาลโกตั้งชื่อว่า “สามเหลี่ยม” จะมุดรั้วมาเล่นที่บ้านบ่อยๆ โกจะแบ่งอาหารให้ทานแทบทุกวัน แม่เห็นแล้วก็บอกว่าดีละลูกเมตตาต่อสัตว์เป็นสิ่งที่เราควรทำ เจ้าสามเหลี่ยมจะติดโกมาก ครั้งหนึ่งวิ่งตามโกที่ขี่จักรยานไปโรงเรียนถูกรถยนต์ทับตายโกจำได้ว่าร้องไห้หนักมาก จากคำสอนของแม่คงจะเป็นพื้นฐานให้โกรักและเมตตาต่อสัตว์มาตลอด
ตอนเล็กๆพวกเรา4คนจะนั่งรถม้าไปโรงเรียนทุกวัน จำได้ว่าเป็นม้าพันธุ์พื้นเมืองตัวเล็กและผอมมากเหมือนไม่ค่อยมีแรง นั่งไปสงสารม้าไป พอโตขึ้นโกขี่จักรยานไปโรงเรียนรู้สึกสนุกสนานมาก
สิ่งหนึ่งที่โกได้มาจากแม่คือการรักดอกไม้ต้นไม้และธรรมชาติ แม้ว่าที่หลังบ้านของเราจะมีบริเวณไม่มากนัก แต่แม่จะปลูกดอกไม้ไว้ลานตาไปหมดมีต้นเฟื่องฟ้าออกดอกสีสดใส เลื้อยอยู่บนซุ้ม แม่จะคอยตัดแต่งกิ่งอย่างสม่ำเสมอ แม่ปลูกต้นมะลิไว้เต็มไปหมดเพราะมีกลิ่นหอม แม่ชอบนำมาลอยใส่ขนมหวาน แม่สอนโกให้รู้จักทาบกิ่งมะลิเพื่อขยายพันธุ์ด้วย ยังมีต้นโกสนหลากสี ส่วนใหญ่แม่จะปลูกใส่กระถาง เพื่อเคลื่อนย้ายได้ง่าย
แม่เป็นคนชอบดอกกุหลาบ จะปลูกกุหลาบไว้มาก ตอนกลางคืนโกกับแม่จะจุดเทียนและใช้มือบี้แมลงที่มากินใบกุหลาบโกจะมีหน้าที่รดน้ำดอกไม้ทุกเย็น รดจนชุ่มฉ่ำ รู้สึกมีความสุขที่เห็นต้นไม้ดอกไม้สมบูรณ์ทำให้โกรักต้นไม้ดอกไม้และธรรมชาติถึงปัจจุบัน
แม่เป็นชาวพุทธที่ดี ทุกวันพระ แม่จะทำกับข้าวใส่ปิ่นโตไปถวายที่วัดนาก่วมเหนือใกล้บ้าน หลายครั้งที่โกเป็นคนเอาไปถวายหลวงพ่อเจ้าอาวาสจะเก็บปิ่นโตของแม่ไว้ไม่เอาไปรวมกับของคนอื่นบอกว่าของแม่กับข้าวอร่อย ตอนเย็นโกขะไปเอาปิ่นโตกลับมาบ่อยครั้งที่อัดแน่นไปด้วยแกงโฮะ(พระที่วัดจะนำกับข้าวที่คนเอาไปถวายแล้วเหลือมาโฮะรวมกัน พวกเราชอบมากเพราะอร่อย)
แม่กับแดเป็นคนใจบุญอายุไม่ถึง 40 ปีก็ได้เป็นเจ้าภาพกฐินวัดใกล้บ้านแสดงถึงความเป็นคนดีมีบุญบารมีและเป็นที่ยอมรับของเพื่อนบ้านและพระสงฆ์
จำได้ว่าตอนเป็นเด็กเสาร์อาทิตย์โกจะขอแดกับแม่ไปสะพายกระติกขายหวานเย็นเพื่อหารายได้พิเศษ แดกับแม่ชอบใจบอกว่าโกจะทำอะไรก็ได้ขอให้เป็นงานสุจริต ไม่มีงานใดที่ต่ำต้อยล้วนมีคุณค่าทั้งนั้น โกจะไปรับกระติกหวานเย็นจากบ้านแม่ต่อนที่เก๊าจาว เดินถือระฆังอันเล็กๆ สั่นระฆังเป็นช่วงๆพร้อมกับตะโกนหวานเย็นครับหวานเย็นมาแล้วครับ เวลามีคนซื้อเราก็จะให้คนซื้อกัดที่ปลายไม้ก่อน ถ้ามีสีแดงจะได้อีกอันหนึ่งฟรี โกชอบตรงที่ได้ลุ้นสนุกดี วันไหนอากาศร้อนมากโกก็กินหวานเย็นและลุ้นกินฟรีอีกแท่งไปด้วย
(ต่อตอนที่ 5)
นพ.พิษณุ ขันติพงษ์
